Maipapasa ng Parlamento ang panukalang batas kapag naisagawa ang mga kinakailangang pagbabago
Nagpasya ang Korte Suprema ng Sri Lanka na naaayon sa Konstitusyon ang mga probisyon ng Panukalang Batas sa Pagpigil sa Organisadong Krimen, kaya maaari na itong ipasa ng Parlamento sa pamamagitan ng simpleng mayorya kung isasagawa ang mga tinukoy na pagbabago. Inanunsyo ni Speaker Dr Jagath Wickramaratne ang pasya sa Parlamento noong Nobyembre 21, 2026.
Mga Nilalaman
- Maipapasa ng Parlamento ang panukalang batas kapag naisagawa ang mga kinakailangang pagbabago
- Ano ang ipinasiya ng Korte?
- Aling mga bahagi ang kailangang baguhin?
- Paano nabuo ang mga pagbabago?
- Ano ang nakataya sa hamon?
- Ano ang sasaklawin ng batas?
- Ano ang susunod na mangyayari sa Parlamento?
- Mahahalagang Punto
Nagtakda ng mga kondisyon ang pasya para sa botohan. Dapat gawin ng mga mambabatas ang mga pagbabagong sinang-ayunan ng Pansamantalang Abogado Heneral at ang mga pagbabagong tinukoy ng Korte sa yugto ng pagtalakay ng komite sa panukalang batas, kung saan sinusuri at maaaring baguhin ng Parlamento ang mga indibiduwal na probisyon. Kapag naisama na ang mga pagbabagong ito, hindi na kailangan ng panukalang batas ang suporta ng dalawang-katlo ng Parlamento.
Lutas ng pasya ang usaping konstitusyonal na idinulot ng mga petisyong kumukuwestiyon sa panukalang batas, habang iniiwan sa Parlamento ang pagsasagawa ng mga kinakailangang pagbabago at pagkumpleto ng sarili nitong proseso ng lehislasyon. Hindi pa inanunsyo ang pinal na pananalita ng binagong panukalang batas at ang petsa ng botohan.
Ano ang ipinasiya ng Korte?
Tungkol ang pagpapasiya ng Korte sa kung sumasalungat sa Konstitusyon ng Sri Lanka ang mga probisyon ng panukalang batas at kung anong antas ng suporta mula sa Parlamento ang kailangan nito. Sinabi ng Speaker sa mga mambabatas na natuklasan ng Korte na naaayon sa Konstitusyon ang mga probisyon, alinsunod sa mga pagbabagong gagawin sa yugto ng pagtalakay ng komite.
Ang simpleng mayorya ay nangangahulugan ng mas maraming botong pabor kaysa tutol mula sa mga miyembrong bumoto. Mas mataas na antas ang dalawang-katlong mayorya, na nangangailangan ng suporta mula sa hindi bababa sa dalawang-katlo ng kabuuang bilang ng mga miyembro ng Parlamento. Nangangahulugan ang pasya ng Korte na maaari nang magpatuloy ang panukalang batas nang hindi naaabot ang mas mataas na antas na ito kung isasama ng Parlamento ang mga tinukoy na pagbabago.
Kuwestiyon ang panukalang batas sa ilalim ng Artikulo 121(1) ng Konstitusyon, na nagtatakda ng proseso para iharap sa Korte Suprema ang mga panukalang batas upang masuri. Hiniling ng mga nagpetisyon sa Korte na ipasiya na kailangan ng dalawang-katlong mayorya at pagsang-ayon sa isang pampublikong reperendum para maipasa ang panukalang batas sa anyong kinukuwestiyon nila.
Hindi nangangahulugan ang anunsyo na naisabatas na ang panukalang batas. Kailangan pa ring talakayin ng Parlamento ang mga pagbabago at bumoto sa batas. Iniutos din ng Korte na isama sa opisyal na rekord ng Parlamento ang buong pagpapasiya nito.
Aling mga bahagi ang kailangang baguhin?
Saklaw ng mga pagbabago ang malawak na hanay ng mga probisyon. Inilista sa anunsyo ng Speaker ang mga seksiyon 2, 3, 4, 5, 7 hanggang 12, 14 hanggang 17, 20, 21, 23 hanggang 25, 29 hanggang 34, 36, 37, 39, 41 hanggang 55, at 57, 58 at 61 hanggang 66 na babaguhin sa yugto ng pagtalakay ng komite.
Aalisin sa panukalang batas ang Seksiyon 6, at tatanggalin sa Unang Iskedyul nito ang mga item 15, 16, 17 at 33. Kalakip ng isang batas ang iskedyul na maaaring maglista ng mga karagdagang detalye, gaya ng mga paglabag o iba pang usaping saklaw ng mga probisyon nito.
Ipinakikita ng mahabang listahan na hindi lamang isang probisyon ang kailangang baguhin. Saklaw nito ang dose-dosenang seksiyon, bukod pa sa ganap na pagtanggal sa isang seksiyon at mga pagbabago sa iskedyul. Sa yugto ng pagtalakay ng komite maaaring himayin ng mga mambabatas ang mga detalyeng ito bago ang pinal na botohan.
Kabilang sa mga kondisyon ng Korte ang mga pagbabagong sinang-ayunan ng Pansamantalang Abogado Heneral gayundin ang mga pagbabagong tinukoy ng mga hukom. Nakasaad sa anunsyo ng Speaker ang mga numero ng seksiyon, ngunit kailangan ang buong pagpapasiya at ang binagong pananalita ng panukalang batas upang malinaw na makita kung ano ang magiging pananalita ng bawat probisyon matapos ang mga pagbabago.
Paano nabuo ang mga pagbabago?
Ipinrisinta ang mga panukalang pagbabago ng pamahalaan sa mga paglilitis sa Korte Suprema. Sinabi ni Solicitor General Viraj Dayaratne, na kumatawan sa Abogado Heneral, sa Korte na aalisin ang ilang pinagtatalunang probisyon at babaguhin ang iba pa. Ipinahiwatig ng Korte na kailangan pa ng mga pagbabago bukod sa mga panukala ng pamahalaan.
Kabilang sa mga probisyong sinabi ng kinatawan ng pamahalaan na aalisin ang mga sugnay tungkol sa mga tattoo, pag-aresto dahil sa mga paglabag sa batas sa excise, mga kapangyarihang mang-aresto at mga kahingian na kumuha muna ng pahintulot ng korte bago mag-ulat tungkol sa malulubhang krimen. Kabilang din sa mga iminungkahing pagbabago ang pagpapaikli ng panahon ng pagkakadetine mula 72 oras tungo sa 48 oras, o isang araw na bawas.
Tungkol naman sa iba pang iminungkahing pagbabago ang karapatang-ari sa ilalim ng Batas sa Intelektuwal na Ari-arian at mga probisyon ng Batas sa Piyansa. Inaatasan ng pinal na pagpapasiya ng Korte na gumawa ng mga pagbabago sa yugto ng pagtalakay ng komite, ngunit hindi nakasaad sa impormasyong inanunsyo ng Speaker ang buong pananalita ng mga pagbabagong ito.
Dininig ang mga paglilitis ng tatlong-hukom na panel na pinamunuan ni Punong Mahistrado Preethi Padman Surasena, kasama sina mga Mahistradong Achala Wengappuli at Sampath Abeykoon. Kailangang isumite ang mga nakasulat na argumento pagsapit ng alas-4 ng hapon noong Nobyembre 11, bago ipinaalam ng Korte sa Parlamento ang pasya nito.
Ano ang nakataya sa hamon?
Pinagsama-sama sa kaso ang mga pagtutol mula sa Samahan ng mga Abogado ng Sri Lanka, mga grupo ng lipunang sibil at mga indibiduwal. Ipinangatwiran ng mga nagpetisyon na nagdudulot ng mga usaping konstitusyonal ang mga probisyon ng panukalang batas at hiniling nila ang pagpapasiya na kailangan ang dalawang-katlong mayorya at isang reperendum upang maipasa ito.
Sa pagdinig, nagpahayag ng mga pangamba si Pangulong Tagapayo Romesh de Silva tungkol sa mga kapangyarihan sa piyansa at sa papel ng mga korte ng mahistrado. Nakatuon ang kanyang argumento sa kung makaaapekto sa kapangyarihang panghukuman at mga karapatan ng mamamayan ang pag-aalis o paglilimita sa kakayahan ng isang mahistrado na magkaloob ng piyansa.
Sinabi ni Dayaratne sa ngalan ng pamahalaan na hindi lalabag sa mga pangunahing karapatan o mangangailangan ng dalawang-katlong mayorya ang panukalang batas. Inilarawan niya ang layunin nito bilang pagsasapanahon sa paraan ng pag-iimbestiga at pagharap sa organisadong krimen, at sinabing gagawin ang mga iminungkahing pagbabago sa yugto ng pagtalakay ng komite. Pinayagan ng pasya ng Korte ang pagpasa sa pamamagitan lamang ng simpleng mayorya sa kondisyong maisasama ang mga pagbabago.
Nagdulot din ng mga tanong ang lawak ng saklaw ng panukalang batas tungkol sa kung sino ang maaaring masaklaw ng mga probisyon nito. Sa pagdinig, nagbigay ang mga hukom ng halimbawa ng isang taong naghahatid sa isang sangkot sa krimen. Sinabi ni Dayaratne na maaaring masaklaw ang taong may alam sa paglabag, at binanggit ng Korte na maaaring maapektuhan ng ganitong pananalita ang isang drayber ng taksi. Ipinakikita ng palitang ito kung bakit mahalaga sa mga tao, kabilang ang mga hindi miyembro ng mga grupong kriminal, ang kahulugan at mga limitasyon ng binagong mga probisyon.
Ano ang sasaklawin ng batas?
Sa korte, inilarawan ni Dayaratne ang organisadong krimen bilang higit pa sa pagsasama-sama ng ilang tao para sa iisang gawain. Sa paliwanag niya, tinutukoy nito ang mga taong nag-oorganisa sa loob ng isang panahon upang gumawa ng mga krimen para sa pinansiyal o iba pang pakinabang, kung saan maaaring humantong sa apat na taon o higit pang pagkabilanggo ang paglabag. Sinabi niyang nilayon ang panukalang batas na suportahan ang mga imbestigasyon at pag-uusig.
Nagmula ang paglalarawang iyon sa argumento ng pamahalaan sa panahon ng kaso. Nakasalalay sa pananalitang aaprubahan ng Parlamento ang magiging saklaw ng batas, kabilang ang mga pagbabagong hinihingi ng Korte. Maaaring magbago dahil sa pagtanggal o pagbabago sa mga probisyon kung anong mga gawain ang saklaw ng panukalang batas at kung anong mga kapangyarihan ang magagamit ng mga imbestigador.
Nauna nang nagpahiwatig ang pamahalaan na aalisin nito ang mga probisyong tumutukoy sa mga tattoo at estilo ng buhok bilang mga paraan ng pagtukoy sa pagiging miyembro ng gang, gayundin ang mga probisyong maaaring gawing batayan ng legal na aksiyon ang pakikisalamuha sa mga miyembro ng gang. Kabilang sa mga pangamba ng publiko ang panganib na ituring na sangkot ang isang tao dahil lamang may alam siya tungkol sa isang taong may kaugnayan sa krimen o nakikisalamuha siya rito. Bahagi ang mga planong pagbabagong ito ng mas malawak na mga pagbabagong hahawakan na ngayon ng Parlamento.
Sinabi rin ng pamahalaan na nilalayon nitong magsagawa ng karagdagang konsultasyon sa publiko at repasuhin ang panukalang batas bago ito maipasa. Nilulutas ng pasya ng Korte Suprema ang usaping konstitusyonal tungkol sa proseso ng panukalang batas, ngunit hindi pa naitatakda ang pinal na teksto at iskedyul ng Parlamento.
Ano ang susunod na mangyayari sa Parlamento?
Dapat isama ng Parlamento sa yugto ng pagtalakay ng komite ang mga pagbabagong napagkasunduan at tinukoy ng Korte. Maaari nang talakayin ng mga miyembro ang binagong teksto bago bumoto. Inaalis ng pasya ng Korte ang pangangailangan sa dalawang-katlong mayorya kung matutugunan ang mga kondisyon nito, ngunit hindi nito inanunsyo kung kailan gaganapin ang yugto ng pagtalakay ng komite o ang pinal na botohan.
Sumunod ang pagdinig noong Nobyembre 9, nang iharap ng pamahalaan ang mga iminungkahing pagbabago at tapusin ng Korte ang pagtalakay nito, sa mga naunang argumento tungkol sa mga probisyon at katayuang konstitusyonal ng panukalang batas. Isinampa ang mga paglilitis sa pamamagitan ng 26 na petisyong kumukuwestiyon sa panukalang batas, at nagtapos ang pagdinig noong Nobyembre 9 nang sabihin ng Korte na ipararating nito ang pagpapasiya sa Speaker at Pangulo.
Bago ang pasya, inilarawan ng pamahalaan ang mga plano nitong magsagawa ng malalaking pagbabago at karagdagang konsultasyon. Nagbabala si dating MP M. A. Sumanthiran, sa isang seminar sa Colombo noong Nobyembre 16, na maaaring maglimita sa kakayahan ng mga mamamayan na magprotesta laban sa pamahalaan ang iminungkahing Panukalang Batas sa Organisadong Krimen at ang hiwalay na Panukalang Batas sa Proteksiyon ng Estado Laban sa Terorismo. Nanawagan siya para sa isang kampanya sa buong bansa at sinabing inaasahan niyang maaaring subukan ng pamahalaan na muling iharap sa Parlamento ang mga panukalang batas sa Enero. Iyon ay kanyang inaasahan, hindi iskedyul ng Parlamento na inanunsyo kasabay ng pasya ng Korte.
Ang susunod na tiyak na hakbang ay ang yugto ng pagtalakay ng komite at botohan sa Parlamento. Wala pang itinakdang petsa para sa alinman sa mga ito, at hindi pa inilalahad sa anunsyo ang buong binagong teksto.
Mahahalagang Punto
Ipinasiyang naaayon sa Konstitusyon ng Korte Suprema ang Panukalang Batas sa Pagpigil sa Organisadong Krimen, alinsunod sa mga pagbabago.
Inanunsyo ni Speaker Dr Jagath Wickramaratne ang pasya sa Parlamento noong Nobyembre 21, 2026.
Maipapasa ng Parlamento ang panukalang batas sa pamamagitan ng simpleng mayorya matapos gawin ang mga pagbabagong sinang-ayunan ng Pansamantalang Abogado Heneral at tinukoy ng Korte.
Aalisin ang Seksiyon 6 at apat na item sa Unang Iskedyul, kasabay ng mga pagbabago sa dose-dosenang iba pang seksiyon.
Hindi pa inanunsyo ang pinal na pananalita at ang mga petsa ng pagtalakay ng komite at botohan.






