Natuklasan ng ulat ng UN na pinapatay ng Hilagang Korea ang mga taong nagbabahagi ng dayuhang media habang humihigpit ang kontrol

Isang dekada ng paghihigpit ng kontrol at tumitinding takot

Pinalawak ng Hilagang Korea ang paggamit nito ng parusang kamatayan at pinatindi ang panlipunang kontrol sa pang-araw-araw na buhay, ayon sa bagong pagsusuri ng tanggapan ng United Nations para sa karapatang pantao. Batay sa mahigit 300 panayam sa mga taong tumakas mula sa bansa nitong nakaraang dekada, inilalarawan ng ulat ang isang estadong pinalawak ang pagsubaybay, pinatindi ang mga parusa, at mahigpit na nagbabantay sa pag-access sa impormasyon. Inilarawan ng mga saksi ang mga pampublikong pagbitay sa pamamagitan ng firing squad at matinding pagdami ng mga kasong may kaugnayan sa dayuhang impormasyon, lalo na sa pagbabahagi ng mga pelikula at serye sa telebisyon mula sa ibang bansa.

Napagpasyahan ng pagsusuri ng UN na namumukod-tangi ang Hilagang Korea sa lawak ng mga paghihigpit sa mga mamamayan nito, mula sa maaari nilang panoorin o sabihin hanggang sa paraan ng kanilang pagtatrabaho, paglalakbay at pakikipagkalakalan. Isinalaysay ng mga kinapanayam ang malinaw na paghihigpit na bumilis pagkaraan ng 2019 at sa panahon ng Covid, nang ituon ng estado ang pagsisikap sa pagsasara ng mga hangganan, pagpapatindi ng indoktrinasyong ideolohikal, at pagputol sa iilang natitirang daluyan ng kulturang banyaga at balitang nakararating sa mga ordinaryong mamamayan. Sinasabi ng ulat na lumawak ang legal at praktikal na paggamit ng parusang kamatayan, at ginagamit ang mga pampublikong paglilitis at pagbitay upang maghasik ng takot at magpatupad ng pagsunod.

Kasunod ang dokumento ng makasaysayang Commission of Inquiry ng UN noong 2014, na nakatuklas ng mga krimen laban sa sangkatauhan, kabilang ang pagpapahirap, sapilitang pagpapagutom, at malawakang mga kampo ng bilanggong pulitikal. Makalipas ang isang dekada, patuloy na gumagana ang hindi bababa sa apat na kampo ng bilanggong pulitikal, at nakararanas pa rin ng pang-aabuso at malnutrisyon ang mga nakakulong sa mga ordinaryong bilangguan, ayon sa UN. Bagaman may ilang saksi na nagbanggit ng bahagyang pagbuti sa mga lugar-piitan, gaya ng kaunting pagbawas ng karahasan ng ilang guwardiya, natatabunan ang mga pagbabagong ito ng mas malawak na paglala sa mga karapatang pang-ekonomiya, kalayaan sa pagpapahayag, at batayang personal na awtonomiya.

Nagbabala si Volker Turk, mataas na komisyoner ng UN para sa karapatang pantao, na ipinahihiwatig ng ganitong padron ang mas malulupit na kalagayan kung walang matibay na panlabas na panggigipit at panloob na reporma.

"Kung magpapatuloy ang DPRK sa kasalukuyang landas nito, daranas ang mamamayan ng higit pang paghihirap, marahas na panunupil at takot," sabi ni Volker Turk, pinuno ng UN para sa karapatang pantao.

Mga pagbabagong naganap sa batas ng Hilagang Korea

Mula noong 2015, nagpatibay ang pamahalaan ng mga bagong batas at gawi na nagpalawak sa saklaw ng mabibigat na parusa, kabilang ang parusang kamatayan, para sa mas maraming uri ng gawain. Kabilang dito ang mga probisyong ginagawang krimen ang propaganda laban sa estado at pagpapalaganap ng hindi awtorisadong impormasyon. Sinabi ng mga saksi at eksperto sa mga imbestigador ng UN na ginamit ang mga batas na ito upang bigyang-katwiran ang pagkakakulong, sapilitang paggawa at, sa ilang kaso, pagbitay. Binibigyang-diin ng ulat na nagtulungan ang mga pagbabago sa batas, mga atas administratibo at pinaigting na pagpupulis upang bigyan ang mga awtoridad ng mas malawak na kapangyarihang ituring na laban sa estado ang mga ordinaryong kilos.

Mula sa panonood hanggang sa pamamahagi ng dayuhang media

Pinakamatitinding parusa ang ipinapataw sa pamamahagi. Ayon sa UN, may mga taong binitay dahil sa pagbabahagi o pagbebenta ng mga pelikula at serye sa telebisyon mula sa ibang bansa, kabilang ang mga sikat na drama ng Timog Korea. Inilarawan ng mga kinapanayam kung paano dumami nang husto mula 2020 ang mga kasong may kaugnayan sa dayuhang nilalaman, nang itulak ng pagsasara ng mga hangganan at pinaigting na inspeksiyon ang estado na ituring na tuwirang banta sa kontrol ng rehimen ang dayuhang media. Bagaman maaaring humantong sa mabibigat na parusa ang pag-iingat o panonood nito, pinakamalulupit na tugon, kabilang ang mga pampublikong pagbitay, ang ipinataw sa pamamahagi.

Aktibo at kadalasang mapanghimasok ang pagpapatupad ng mga batas. Iniulat ng mga saksi ang mga bahay-bahay na paghahalughog, biglaang pagsusuri sa mga computer at telepono, at inspeksiyon sa mga imbakan ng datos. Nag-ambag ang mga operasyong ito, na inilalarawan bilang mga kampanya laban sa asal na anti-sosyalista, sa klimang nagtutulak sa mga tao na magtimpi ng sarili sa bahay, sa trabaho at kasama ng mga kaibigan.

Paano ipinipilit ng mga pampublikong pagbitay at paglilitis ang pagsunod

May malinaw na layunin sa sistemang ito ang mga pampublikong paglilitis at pagbitay. Sinabi ng maraming kinapanayam na tinatawag ng mga awtoridad ang mga lokal na residente, estudyante at pangkat sa mga lugar ng trabaho upang dumalo sa mga paglilitis at pagbitay. Layunin nitong ipakita ang kapalit ng pagsuway, patatagin ang pagsunod ng lipunan, at pigilan ang pagkalat ng mga ideya o kulturang itinuturing na laban sa estado. Inilalarawan sa mga salaysay na tinipon ng UN ang mga hanay ng residenteng pinapila upang manood ng firing squad, matapos ang maikling paglilitis kung saan ipinahahayag ang pagkakasala at binabasa nang malakas ang hatol.

Sinabi ni Kang Gyuri, isang tumakas noong 2023, na dumalo siya sa paglilitis sa isang 23 taong gulang na kaibigan na hinatulan ng kamatayan matapos mahulihan ng mga bidyo mula sa Timog Korea. Inilarawan niya ang sistemang itinuturing na ngayon na kapantay ng mga krimeng tradisyonal na pinarurusahan nang pinakamabigat ang mga paglabag na may kinalaman sa media.

"Nilitis siya kasama ng mga kriminal na sangkot sa droga. Pareho na ang turing sa mga krimeng ito ngayon," sabi ng tumakas na si Kang Gyuri, at idinagdag na lumalim ang takot mula 2020.

Ilang saksi ang nagsabi sa mga imbestigador na nakakita sila ng mas maraming pagbitay pagkaraan ng 2020 na may kaugnayan sa pamamahagi ng dayuhang media, gayundin sa mga kaso ng droga at ilang paglabag sa negosyo. Binabanggit sa ulat ng UN na kung minsan ay itinatapat ng estado ang mga ganitong pangyayari sa mas malalaking kampanyang propaganda upang palakihin ang palabas at ang bisa nito bilang panakot.

Pagsubaybay, teknolohiya at pagsupil sa impormasyon

Pinatatag ng teknolohiya ang kontrol ng estado. Inilarawan ng mga kinapanayam ang karaniwang pagsusuri sa mga cellphone, memory card at laptop, gayundin ang pagsubaybay sa mga kasangkapan sa komunikasyon sa mga lugar ng trabaho at paaralan. May pambansang intranet ang bansa na nakalaan lamang sa mga aprubadong institusyon at opisyal. Halos walang akses sa pandaigdigang internet ang mga ordinaryong mamamayan. Sinasabi ng ulat ng UN na abot ng pagsubaybay ang bawat bahagi ng buhay, sa tulong ng mga bagong kasangkapan at mas mahihigpit na tuntuning umaabot hanggang sa mga tahanan at pribadong ugnayan.

Lalo pang pinatitibay ng panlipunang panggigipit ang digital na lambat na ito. Inaasahang sasali ang mga mamamayan sa lingguhang mga sesyon ng pagpuna sa sarili, kung saan hinihingi ang pag-amin sa mga pagkakamali at pagtuligsa sa mga kapitbahay. Ayon sa mga salaysay ng mga saksi, nagsisilbi ang mga sesyon bilang kolektibong pagsubaybay at pagkikintal ng ideolohiya. Kasama ng pinalawak na kapangyarihan ng pulisya na maghalughog at mangumpiska, higit na naging mapanganib ang pribadong pagkonsumo ng mga ideya, musika, wika at pelikula.

Pagtakip sa mga mata at tainga

Sinabi ng mga saksi sa mga mananaliksik ng UN na hindi lamang pagpigil sa daloy ng nilalaman ang layunin, kundi patahimikin din ang kawalang-kasiyahan bago pa ito mabuo.

"Para takpan ang mga mata at tainga ng mga tao, pinatindi nila ang mga pagsupil. Isa itong uri ng kontrol na naglalayong puksain maging ang pinakamaliit na palatandaan ng kawalang-kasiyahan o reklamo," sabi ng isang tumakas na humiling na huwag pangalanan.

Tinarget din ng mga awtoridad ang mga salitang at pananalitang itinuturing na banyaga o marumi sa ideolohiya, bukod pa sa mismong media. Inilarawan ng mga tao ang mga inspeksiyong umaabot sa mga radyong nakatutok na sa mga istasyon ng estado at mga telebisyong nakapirmi sa ilang channel, gayundin ang mga pagsusuri sa mga komunidad na nakatuon sa balbal at pananalitang kaugnay ng kulturang pop ng Timog Korea.

Sapilitang paggawa at mga yunit ng shock brigade

Inilalarawan sa ulat ang mas malawak na paggamit ng sapilitang paggawa sa buong bansa. Kinokonskrip ang mga tao mula sa mahihirap na pamilya sa tinatawag na mga shock brigade para sa mabibigat na proyektong gaya ng pagmimina ng karbon, paggawa ng kalsada at konstruksyon. Isinasabak sa mabibigat na trabaho ang mga bata, kabilang ang mga ulila at mula sa mga pamilyang walang sapat na kakayahan, kung saan karaniwan ang mga pinsala at pagkamatay. Ayon sa UN, maaaring umabot sa antas ng pang-aalipin ang mga gawaing ito kapag sapilitan ang pagsali at mapanganib ang mga kondisyon.

Sinabi ni James Heenan, pinuno ng tanggapan ng UN para sa karapatang pantao na nakatuon sa Hilagang Korea, na pinakamabigat ang pasaning ito para sa mga bulnerableng grupo, kabilang ang mga batang walang kakayahang suhulan ang mga tao upang makaiwas sa pagkonskrip.

"Kadalasan ay mga bata sila mula sa pinakamahihirap na bahagi ng lipunan dahil sila ang walang kakayahang suhulan ang mga tao para makaiwas dito, at madalas na napakapanganib at mapanganib sa buhay ang trabahong ginagawa ng mga shock brigade na ito," sabi ni James Heenan ng tanggapan ng UN para sa karapatang pantao sa DPRK.

Sinabi ng mga kinapanayam na hayagang ipinagdiriwang ang pagkamatay sa mga brigadang ito bilang mga sakripisyo para sa pinuno, sa halip na magbunsod ng mga reporma sa kaligtasan. Umaasa rin ang estado sa sapilitang paggawa sa loob ng mga sistema ng bilangguan at militar, na nag-aatas ng mahahabang oras ng trabaho at naglalantad sa mga tao sa mapanganib na mga materyal. Sinasabi ng UN na ilang taon nang nagpapatuloy ang mga gawaing ito, kahit nagpasa ang pamahalaan ng ilang batas na wari sa papel ay nagpapalakas sa mga garantiya ng patas na paglilitis.

Kawalan ng katiyakan sa pagkain, mga pamilihan at kontrol sa hangganan

Litaw sa mga salaysay ang paghihirap sa ekonomiya. Sinabi ng karamihan sa mga kinapanayam na luho para sa kanilang mga pamilya ang tatlong beses na pagkain sa isang araw. Marami ang nakaaalala sa panahon ng Covid bilang panahong matindi ang kakulangan, nang putulin ng pagsasara ng mga hangganan ang mga ruta ng kalakalan na tahimik na nakadagdag sa mga ipinamamahagi ng pamahalaan. Inilarawan ng mga tao ang mabilis na pagpayat ng mga kapitbahay at kamag-anak, mahabang panahong walang nakakain na protina, o pagkamatay matapos magutom nang matagal.

Kasabay nito, hinigpitan ng estado ang kontrol sa mga impormal na pamilihan, kaya nabawasan ang mahalagang sandigan ng kabuhayang umusbong sa nakalipas na dalawang dekada. Nilimitahan ng mga pagsupil sa maliliit na negosyante, pagkumpiska ng mga paninda at paghihigpit sa paglalakbay sa pagitan ng mga rehiyon ang kakayahan ng mga pamilya na kumita nang nagsasarili. Inatasan ang mga yunit na nagbabantay sa hangganan na pigilan ang pagtawid papuntang Tsina, at sinabi ng mga saksi na inutusan ang ilang sundalo na barilin ang mga nagtatangkang tumakas. Kumonti ang mga nakatatakas, at lumiit ang suplay ng ipinuslit na pagkain, gamot at media.

Sinabi ng ilang kinapanayam na umasa silang bubuti ang kinabukasan nang maupo sa kapangyarihan si Kim Jong Un noong 2011, matapos mangako ng pagpapabuti sa antas ng pamumuhay. Naglaho ang mga pag-asang ito nang matigil mula 2019 ang diplomasya sa Estados Unidos at iba pang kapangyarihan, habang inuna ng estado ang pagpapaunlad ng armas at panloob na kontrol.

Mga kampo ng bilanggong pulitikal at kasalukuyang kalagayan sa mga piitan

Hindi bababa sa apat na kampo ng bilanggong pulitikal ang patuloy na gumagana, ayon sa ulat ng UN, at talamak pa rin sa sistema ng bilangguan ang pagpapahirap, sapilitang paggawa at malnutrisyon. Isinalaysay ng mga saksi ang pagbagsak ng mga bilanggo dahil sa pagkapagod at sakit, at ang paglilibing sa mga ito nang hindi ipinababatid sa kanilang mga pamilya. Nakarinig din ang mga imbestigador ng mga ulat tungkol sa limitadong pagbuti sa ilang pasilidad ng detensiyon, gaya ng bahagyang pagbawas ng pamamalo ng mga guwardiya. Pinagtibay rin ng Hilagang Korea ang dalawa pang kasunduan sa karapatang pantao nitong mga nakaraang taon. Gayunman, sinasabi ng UN na malayo pa rin sa mga pandaigdigang pamantayan ang mga aktuwal na gawain, at hindi humantong sa makabuluhang proteksiyon sa mga karapatan ang mga pagbabagong positibo lamang sa papel.

Binanggit din ng mga saksi ang pagdami ng mga pagbitay mula 2020 para sa iba’t ibang paglabag, kabilang ang pamamahagi ng dayuhang media, mga kaso ng droga, human trafficking, prostitusyon at ilang mararahas na krimen. Lalong pinatibay ng pagbabalik ng mga pampublikong paglilitis at pagbitay mula noong mga taon ng pandemya ang klimang puno ng takot na naitala sa iba’t ibang rehiyon at antas ng lipunan.

Hadlang sa pananagutan sa pandaigdigang antas

Nanawagan ang tanggapan ng UN para sa karapatang pantao na iharap ang sitwasyon ng Hilagang Korea sa International Criminal Court sa The Hague. Kailangan dito ang pagboto sa UN Security Council, kung saan maaaring gamitin ng mga permanenteng miyembro ang kanilang veto. Hinarap ng mga pagsisikap na isulong ang mga bagong hakbang para sa pananagutan ang pagtutol, at paulit-ulit na naharang ang mga pagtatangkang higpitan ang pandaigdigang panggigipit sa Pyongyang. Lalong naging mahirap ang diplomasya dahil mas hayag na ang ugnayan ng Hilagang Korea, Tsina at Russia, kabilang ang kamakailang pagdalo ni Kim Jong Un sa parada militar sa Beijing kasama sina Xi Jinping at Vladimir Putin.

Tinatanggihan ng Hilagang Korea ang mga mandato ng UN na nagpapahintulot sa mga imbestigasyong ito at itinatanggi ang mga paglabag sa karapatang pantao. Patuloy na nananawagan ang UN sa Pyongyang na gumawa ng mga kongkretong hakbang, kabilang ang pagpawi sa mga kampo ng bilanggong pulitikal, pagwawakas sa mga pagbitay at pagpapasok ng edukasyon tungkol sa karapatang pantao sa loob ng bansa. Nagpahayag ng matinding paghahangad na magbago ang pakikitungo ng estado sa mga mamamayan nito at ang daloy ng impormasyon ang mga kinapanayam, lalo na ang mas batang mga tumakas, kahit nananatiling limitado ng pulitika sa loob at labas ng bansa ang agarang posibilidad ng reporma.

Ang Buod

• Ayon sa mga imbestigador ng UN, dumami ang mga pagbitay, kabilang ang mga pagbitay sa mga namamahagi ng dayuhang media gaya ng mga drama ng Timog Korea.
• Mula 2015, pinalawak ng hindi bababa sa anim na bagong batas ang mga batayan para sa mabibigat na parusa, kabilang ang parusang kamatayan.
• Ginagamit ang mga pampublikong paglilitis at pagbitay bilang panakot; inilarawan ng mga saksi ang mga pagbitay sa firing squad matapos ang maiikling paglilitis.
• Pinatindi ang pagsubaybay sa pamamagitan ng inspeksiyon sa mga elektronikong kagamitan, limitadong akses sa internet at lingguhang mga sesyon ng pagpuna sa sarili.
• Sangkot sa mapanganib na trabaho ang mga bata at ulila sa sapilitang paggawa, kabilang ang mga shock brigade, kung saan karaniwan ang pagkamatay.
• Lumala ang kakulangan sa pagkain noong panahon ng Covid nang magsara ang mga hangganan at supilin ang mga impormal na pamilihan.
• Aktibo pa rin ang hindi bababa sa apat na kampo ng bilanggong pulitikal, kung saan patuloy na iniuulat ang pagpapahirap, labis na pagtatrabaho at malnutrisyon.
• Nananawagan ang UN na iharap ang kaso sa International Criminal Court, ngunit kailangan dito ang pagsang-ayon ng Security Council, na paulit-ulit na naharang.
• Iniuulat ng mga opisyal ang matinding paghahangad na magbago sa mga nakababatang taga-Hilagang Korea, sa kabila ng tumitinding panganib at paghihigpit ng kontrol.