Muling Binubuhay ng Maxis at U Mobile ang Usapan sa Pagsanib Habang Sentro ang Presyuhan at mga Plano sa 5G

Posibleng kasunduang magbabago sa mga serbisyong mobile sa Malaysia

Hiniling ng Maxis Bhd sa piling grupo ng mga bangko at law firm na magsumite ng mga panukala para sa pagpapayo habang binubuhay nito ang mga usapan sa pagsasanib sa U Mobile Sdn Bhd, ayon sa mga taong pamilyar sa usapin. Pinag-uugnay ng mga pag-uusap ang isang nakalistang operator na nagkakahalaga ng humigit-kumulang RM28.3 bilyon at isang pribadong karibal na maaaring humingi ng RM10 bilyon o higit pa ang mga may-ari.

Maaaring lumikha ang pagsasanib ng pinakamalaking wireless operator sa Malaysia batay sa halaga sa merkado, na hihigit sa CelcomDigi Bhd, na nagkakahalaga ng humigit-kumulang RM29 bilyon. Kasangkot din sa negosasyon ang isang kumpanyang may mahalagang papel sa mga plano sa telekomunikasyon ng bansa: napili ang U Mobile para magtayo ng ikalawang 5G network ng Malaysia.

Mas handa nang makipagnegosasyon ang magkabilang panig matapos mapatigil ang mga naunang pag-uusap dahil sa hindi pagkakasundo sa pagpapahalaga sa mga kumpanya, ayon sa mga taong ito. Maaaring pumili agad ng mga tagapayo ang Maxis. Ilang taon nang paminsan-minsang pinag-uusapan ng mga kumpanya ang posibleng pagsasanib, kabilang ang mga paunang pag-uusap noong 2024.

Patuloy pa ang mga pag-uusap at walang katiyakang magkakaroon ng kasunduan. Wala pang inanunsyong istruktura ng transaksyon, napagkasunduang presyo o takdang panahon para makumpleto ito. Para sa mga customer, ang agarang nagaganap ay negosasyon sa pagitan ng mga may-ari ng kumpanya; nakadepende sa mapagkakasunduan at maipatutupad nila ang anumang pagbabago sa mga serbisyo.

Kahulugan ng mga iminungkahing halaga

Bumagsak nang humigit-kumulang 5% ang presyo ng mga sapi ng Maxis sa taong saklaw ng ulat tungkol sa pagsasanib, kaya nasa tinatayang RM28.3 bilyon ang halaga nito sa pamilihan ng sapi. Ang halaga sa merkado, na tinatawag ding market capitalisation, ay presyo ng sapi na pinarami sa bilang ng mga sapi na inilabas ng isang kumpanya.

Pribadong pag-aari ang U Mobile kaya wala itong presyong pampublikong ikinakalakal na sapi. Maaaring humingi ang mga may-ari nito ng halagang hindi bababa sa RM10 bilyon, ayon sa mga taong pamilyar sa mga pag-uusap. Kaya sa pamamagitan ng negosasyon matutukoy ang presyo.

Kapag pinagsama ang RM28.3 bilyon at RM10 bilyon, aabot ito sa RM38.3 bilyon, mga RM9.3 bilyon na mas mataas sa iniulat na halagang RM29 bilyon ng CelcomDigi. Nakasalalay sa napagkasunduang presyo, pagpopondo at istruktura ng pagmamay-ari, pati na sa pagpapahalaga ng mga mamumuhunan sa negosyo, ang magiging halaga ng pinagsamang kumpanya.

Samakatuwid, CelcomDigi ang batayan ng pahayag na maaaring maging pinakamalaking wireless operator sa bansa batay sa halaga sa merkado ang pinagsamang kumpanya. Magkakaibang sukatan ng laki ang bilang ng mga customer, kita at abot ng network, at kailangan ng sariling datos para sa bawat isa.

Sino ang kumokontrol sa dalawang kumpanya?

Sinusuportahan ang Maxis ng holding company ng yumaong Malaysian tycoon na si T Ananda Krishnan. Tumangging magbigay ng komento sa mga pag-uusap ang kinatawan ng pribadong kompanya nito sa pamumuhunan na Usaha Tegas Sdn Bhd.

Kinokontrol ang U Mobile sa pamamagitan ng Mawar Setia Sdn Bhd, isang kumpanyang sinusuportahan ng prinsesang Malaysian na si Tun Aminah Sultan Ibrahim Ismail at negosyanteng si Tan Sri Vincent Tan. Pag-aari ng Mawar Setia ang mahigit 50% ng U Mobile, kaya hawak nito ang mayoryang bahagi.

Anak si Tun Aminah ni Sultan Ibrahim Sultan Iskandar, namamanang pinuno ng Johor, na naging Hari ng Malaysia noong 2024 sa loob ng limang taong termino sa ilalim ng sistema ng salit-salitang monarkiya ng bansa.

Binawasan ng Singapore Technologies Telemedia, bahagi ng kompanya ng pamumuhunan ng estado ng Singapore na Temasek Holdings, ang hawak nito sa U Mobile sa 20% matapos sumang-ayong ibenta ang bahagi ng sapi nito sa Mawar Setia. Tumangging magkomento si Tan sa mga pag-uusap tungkol sa pagsasanib, habang hindi tumugon sa mga tanong ang mga kinatawan ng U Mobile at ST Telemedia.

Bakit mahalaga ang papel ng U Mobile sa 5G

Nagbago ang posisyon ng U Mobile nang piliin ito ng Malaysian Communications and Multimedia Commission, na kilala bilang MCMC, noong 2024 para ipatupad ang ikalawang 5G network ng bansa. Dahil dito, naging responsable ang kumpanya sa isang mahalagang bahagi ng imprastraktura ng komunikasyon ng Malaysia, kasabay ng kasalukuyan nitong negosyo sa mobile.

Sa pahayag nito tungkol sa pagpapalawak ng 5G na may petsang 2 Nobyembre 2024, nagpasalamat ang U Mobile sa pamahalaan sa pagpili rito at sinabing handa na itong magpatuloy. Inilarawan ng kumpanya ang mga planong maghatid ng mga serbisyong 5G Advanced, isang mas bagong yugto ng teknolohiyang 5G na idinisenyo para suportahan ang mas mahusay na koneksyon sa mobile.

Pagkaraan nito, natanggap ng U Mobile ang opisyal na liham ng paggawad ng MCMC para sa paglalatag ng network. Sinabi ng punong ehekutibo na si Wong Heang Tuck na inilagay ng atas ang kumpanya sa posisyong suportahan ang mithiin ng Malaysia na maging nangungunang digital na ekonomiya sa rehiyon. Ipinaliwanag ni Wong ang pangakong ito:

Nakatuon kaming suportahan ang digital na pagbabago ng bansa sa pamamagitan ng pagpapalawak ng paggamit ng 5G at pagsuporta sa layunin ng Malaysia na maging bansang digital na may mataas na kita,

Nakumpleto ng U Mobile ang paglipat sa sarili nitong pambansang ULTRA5G network noong 1 Hulyo 2026, kumpirmado ng kumpanya sa pahayag nito tungkol sa paglipat ng network na inilabas sa araw ding iyon. Natapos din sa bisa mula sa parehong petsa ang kasunduan nito sa Digital Nasional Bhd, na kilala bilang DNB, para sa pakyawang akses sa network. Sinabi ng kumpanya na unti-unti nitong isinagawa ang paglipat at nailipat na ang lahat ng customer sa sarili nitong network. Nagdaragdag ng praktikal na dimensyon sa mga negosasyon ang mga responsibilidad nito sa network: pinag-uusapan ng mga may-ari ang isang negosyong kailangang patuloy na magpatakbo at mamuhunan habang nagpapatuloy ang mga pag-uusap.

Sinabi ng U Mobile na nagsimula ang pagpapalawak nito noong Hulyo 2025 at umabot na sa mahigit 85% ng mga mataong lugar ang saklaw nito pagsapit ng 1 Hulyo 2026. Naglagay rin ito ng mahigit 190 site para sa saklaw sa loob ng mga gusali sa buong bansa, at planong palawakin ito sa mahigit 600.

Bahagi ng plano sa network ang lokal na pagmamay-ari

Iniugnay ng U Mobile ang mga plano nito sa 5G sa pagbabago ng pagmamay-ari noong Nobyembre 2024. Sinabi ng kumpanya na babawasan nito sa 20% ang mayoryang pagmamay-ari ng dayuhan, palalakasin ang kontrol ng mga Malaysian at hihikayatin ang paglahok ng mga lokal na mamumuhunan.

Dahil hawak ng Mawar Setia ang mahigit kalahati at nananatili sa 20% ang bahagi ng ST Telemedia, nasa sentro ng mga desisyon tungkol sa kinabukasan ng U Mobile ang mga Malaysian shareholder. Kaya pinagsasama ng anumang negosasyon sa pagsasanib ang mungkahing pagsasama ng mga negosyo at ang mga kaayusan sa pagmamay-ari sa paligid ng isang pambansang proyekto sa network.

Pinangalanan din sa pahayag ng U Mobile noong Nobyembre ang mga organisasyong inaasahan nitong makakatuwang. Kabilang dito ang MCMC, CelcomDigi at Telekom Malaysia, gayundin ang tagapagbigay ng teknolohiya na Huawei at ang Digital Nasional Bhd, na kilala bilang DNB. Sinabi ng U Mobile na makikipagtulungan ito sa DNB para mapanatili ang karanasan ng mga customer sa 5G.

Kaya dalawang papel ang ginagampanan ng CelcomDigi sa kuwentong ito: isa itong nakalistang karibal na maaaring higitan ang halaga nito sa merkado ng pinagsamang kumpanya, at isa rin ito sa mga kompanya ng telekomunikasyong pinangalanan ng U Mobile sa mga plano nitong magpalawak ng network. Maaaring magkasabay sa iisang industriya ang kompetisyon para sa mga customer at kooperasyon sa paghahatid ng serbisyo sa network.

Pag-usbong ng mga pag-uusap

Ilang ulit nang bumalik sa mesa ng negosasyon ang Maxis at U Mobile. Kasunod ang kasalukuyang pagsisikap sa naunang pagtatangkang hindi nagkasundo ang mga partido sa pagpapahalaga sa mga kumpanya, kaya mahalagang usapin sa panibagong pag-uusap ang presyong itatakda sa U Mobile.

Umabot sa ilang yugto ang mahahalagang pangyayari:

• 2024: Isinaalang-alang ng Maxis na bilhin ang U Mobile at nagsagawa ng paunang mga pag-uusap.
• 2 Nobyembre 2024: Hayagang tinanggap ng U Mobile ang pagkakapili rito para ipatupad ang ikalawang 5G network ng Malaysia at inanunsyo ang mga planong bawasan sa 20% ang pagmamay-ari ng dayuhan.
• Pagkaraan: Kinumpirma ng U Mobile na natanggap nito ang opisyal na liham ng paggawad ng MCMC para sa paglalatag ng network.
• 1 Hulyo 2026: Kinumpirma ng U Mobile na nakumpleto na ang paglipat sa sarili nitong pambansang ULTRA5G network; natapos din sa bisa mula sa parehong petsa ang kasunduan nito sa DNB para sa pakyawang akses.
• Panibagong mga pag-uusap: Inanyayahan ng Maxis ang mga piling bangko at law firm na magsumite ng mga panukala para sa gawaing pagpapayo.

Tutulong ang mga bangko at abogado sa pagtatasa kung paano maaaring itakda ang presyo at isaayos ang transaksyon. Isusulong ng kanilang paglahok ang paghahanda, ngunit kakailanganin pa ring pagpasiyahan ng mga may-ari ang mga komersyal na tuntunin.

Mga pahayag ng mga kumpanya

Nagbigay ang Maxis ng pangkalahatang pahayag tungkol sa paraan nito ng pagharap sa mga posibleng transaksyon. Inilarawan ng tagapagsalita ng kumpanya ang mga pagkakataong isinasaalang-alang ng Maxis sa ganitong pananalita:

palaging nagsusuri ng mga estratehikong oportunidad at pakikipagtuwang na makapagdaragdag ng halaga

Sinabi rin ng tagapagsalita na isisiwalat ng Maxis ang mahahalagang pag-unlad. Sa kontekstong ito, ang pagdaragdag ng halaga ay nangangahulugang inaasahang makapagdaragdag ng halaga sa negosyo o sa mga shareholder ang isang oportunidad. Ang mahahalagang pag-unlad ay mga pagbabagong sapat ang laki para makaapekto sa pagtatasa ng mga mamumuhunan sa kumpanya.

Nakasentro naman sa atas nito sa network ang mga pampublikong pahayag ng U Mobile. Binanggit ni Wong ang mahigit 17 taong karanasan ng kumpanya, habang tinanggap naman nito ang pananaw ng pamahalaan para sa dalawang 5G network at sinabing makatutulong ito sa kompetisyon, inobasyon at pagpapanatili ng industriya.

Para sa mga customer, kabilang sa mga praktikal na usapin ang tuloy-tuloy na serbisyo, saklaw at mga planong iniaalok ng kanilang operator. Para sa mga shareholder, ang agarang mga tanong ay ang presyo ng pagbili at kung anong bahagi ng pinagsamang negosyo ang mapapasakanila. Magtatagpo ang mga interes na ito sa tanong kung magkakasundo ang mga kumpanya sa mga tuntunin habang ipinagpapatuloy ang dati nilang mga pangako sa network.

Mahahalagang Punto

• Humingi ang Maxis ng mga panukala mula sa mga bangko at law firm habang muling bumibilis ang usapan sa pagsasanib sa U Mobile.
• Nagkakahalaga ng humigit-kumulang RM28.3 bilyon ang Maxis, samantalang maaaring humingi ng RM10 bilyon o higit pa ang mga may-ari ng U Mobile.
• Maaaring higitan ng pinagsamang kumpanya ang tinatayang RM29 bilyong halaga sa merkado ng CelcomDigi.
• Napili ang U Mobile noong 2024 para ipatupad ang ikalawang 5G network ng Malaysia at kalaunan ay natanggap nito ang opisyal na liham ng paggawad ng MCMC.
• Kinumpirma ng U Mobile na nakumpleto nito ang paglipat sa sarili nitong pambansang ULTRA5G network noong 1 Hulyo 2026, at iniulat na saklaw nito ang mahigit 85% ng mga mataong lugar.
• Pag-aari ng Mawar Setia ang mahigit 50% ng U Mobile, samantalang hawak ng ST Telemedia ang 20%.
• Wala pang inanunsyong kasunduan, pinal na presyo o takdang panahon para makumpleto ang transaksyon.