Nepal Tinanggihan ang mga Nominee bilang Ambassador sa Saudi Arabia at Malaysia, Ipinagpaliban ang Desisyon sa Japan

Dalawang nagkakaisang pagtanggi ang sumingit sa 13 nominasyon sa mga diplomatikong puwesto

Itinanggi ng Parliamentary Hearings Committee ng Nepal si Giri Bahadur Sunar bilang iminungkahing ambassador sa Saudi Arabia at si Chuda Mani Kharel bilang iminungkahing ambassador sa Malaysia, habang ipinagpaliban ang nominasyon ni Jigyan Kumar Thapa sa Japan habang hinihintay ang karagdagang mga dokumento. Inaprubahan ng komite ang 10 iba pang nominee, kabilang ang mga iminungkahi para sa India, China at Estados Unidos.

Ginawa ang mga desisyon sa pulong noong Miyerkules sa Singha Durbar sa Kathmandu. Inanunsyo ng tagapangulo ng komite na si Bodh Narayan Shrestha ang dalawang pagtanggi matapos suriin ng mga mambabatas ang mga reklamo tungkol sa asal ni Sunar at sa mga pinansyal at pangnegosyong pakikitungo ni Kharel. Parehong nagkakaisang tinanggihan ng 15-kasaping komite ang dalawang nominasyon.

Hindi pangkaraniwan ang kinalabasan dahil bumubuo ng napakalaking mayorya sa panel ang mga mambabatas mula sa naghaharing partido. Hindi sapat ang suporta ng gobyerno para matiyak ang pag-apruba sa alinman sa dalawang kandidato. Hindi maipagpapatuloy ang mga iminungkahing pagtatalaga sa kasalukuyang proseso ng pag-apruba.

Hinarap ni Sunar ang reklamong nagsasaad ng karahasan at pagbabanta laban sa isang babae, mga tanong tungkol sa iniulat na pagpapatapon sa kaniya mula Germany, at mga paratang na may kinalaman sa pera at ugnayang pampulitika. Tinanong naman si Kharel tungkol sa mga transaksiyong pinansyal, umano'y ugnayan sa mga negosyong naghahanap ng manggagawa para sa trabaho sa ibang bansa, at kaniyang mga kwalipikasyon. Itinanggi ng dalawa ang mga paratang laban sa kanila.

Iba ang naging takbo ng kaso ni Thapa. Sinabi niyang tinalikuran na niya ang permanent residency sa Japan, ngunit hinihintay pa rin ng komite ang mga dokumentong magpapatunay dito. Sinabi ni Shrestha na magpapasya sila pagkatapos ng kapistahan ng Dashain, kapag nasuri na ang hinihinging impormasyon.

Kung paano umabot sa puntong ito ang mga nominasyon

Nagmungkahi ang Gabinete ng mga ambassador para sa 13 bansa sa pulong nito noong Asoj 2, isang petsa sa kalendaryo ng Nepal. Pagkatapos, sinuri ng komite ng parlamento ang mga kandidato sa pamamagitan ng mga pagdinig, kung saan maaaring tanungin ng mga mambabatas ang kanilang pagiging angkop at suriin ang mga reklamo.

Inihaharap ng nominasyon ng gobyerno ang isang tao para sa isang posisyon. Isa pang hakbang sa prosesong iyon ang pag-apruba ng parlamento. Sa grupong ito, inaprubahan ang 10 sa 13 kandidato, o humigit-kumulang 77 porsiyento. Dalawa ang tinanggihan at isa ang ipinagpaliban.

• Asoj 2: Nagmungkahi ang Gabinete ng mga nominee bilang ambassador para sa 13 bansa.
• Sa mga pagdinig: Tinanong ng mga mambabatas ang mga nominee at sinuri ang mga reklamo, dokumento at iba pang materyal.
• Asoj 28: Inaprubahan ng komite ang 10 nominee, tinanggihan sina Sunar at Kharel, at ipinagpaliban ang nominasyon ni Thapa.
• Pagkatapos ng Dashain: Inaasahang babalikan ng komite ang kaso ni Thapa matapos matanggap at masuri ang karagdagang mga dokumento.

Inilarawan ni Deepak Bohara, mambabatas ng Rastriya Swatantra Party at kasapi ng komite, ang kinalabasan bilang 10 pag-apruba, dalawang pagtanggi at isang ipinagpalibang desisyon. Nagkakaiba ang mga kinalabasan dahil magkakahiwalay na sinuri ng komite ang bawat kandidato sa halip na gumawa ng iisang pasya para sa buong listahan ng Gabinete.

Bakit hindi pumasa si Sunar sa pagdinig

Tinanggihan ang nominasyon ni Giri Bahadur Sunar matapos magpasya ang komite na hindi niya naabot ang pamantayan ng mataas na moral na asal na inaasahan sa isang ambassador. Naging sentro ng pagtatanong ang reklamong nagsasaad ng karahasan at pagbabanta laban sa isang babae.

Nasa ibang bansa ang babae at nagsalaysay siya sa pamamagitan ng isang nagreklamo. Ayon sa kaniya, binantaan siya ni Sunar matapos magwakas ang kanilang relasyon at nagpadala ito ng mga pribadong materyal sa mga kapamilya niya. Kumuha rin ang komite ng mga dokumento mula sa pulisya ng Lalitpur tungkol sa kasunduang burahin ang mga pribadong video.

Tinanong ng mga mambabatas si Sunar tungkol sa relasyon, sa mga umano'y pagbabanta at sa kasunduan sa pulisya. Itinanggi niya ang anumang maling gawain at sinabing walang reklamong inihain sa pulisya, warrant of arrest o kasong kriminal laban sa kaniya. Itinanggi rin niya ang pahayag na pumasok siya sa relasyon habang kasal pa, at sinabing diborsiyado na siya noon at nasa kaniya ang mga papeles ng diborsiyo.

Hinimok ni Barshaman Pun, mambabatas ng Nepali Communist Party, si Sunar na bawiin ang kandidatura sa pagdinig. Pinayuhan din siyang umatras ng iba pang miyembro, kabilang si Bohara at si Gajala Shamim Miya Mikrani, mambabatas ng Rastriya Swatantra Party. Tumangging bawiin ni Sunar ang kandidatura, kaya kinailangang pormal na magpasya ang komite.

Sinabi ni Kabindra Burlakoti, kasapi ng komite at chief whip ng Rastriya Swatantra Party, na maganda ang ipinakita ni Sunar, ang mga dokumento at ang kaniyang mga kwalipikasyon, ngunit nagbigay ng pag-aalinlangan sa kaniyang pagkatao ang naunang insidente. Kinilala rin ni Burlakoti ang mga nagawa ni Sunar bilang kasapi ng komunidad ng Dalit.

Inilarawan ni Burlakoti ang pamantayang sa tingin niya ay hinihingi ng diplomatikong posisyon. Sinabi niya sa Nepali:

Kailangang mataas ang moral na asal ng isang ambassador. Kahit matagal na ang insidente, tila may kaugnayan ito sa kaniyang pagkatao.

Tinanong din ng komite si Sunar tungkol sa paratang na dinetine at ipinatapon siya ng mga awtoridad ng Germany. Itinanggi ni Sunar na ipinatapon siya. Sinabi ni Shrestha na kasunod ng pagtalakay sa ilang alalahanin tungkol sa nominee ang pagtanggi sa nominasyon.

Mga usapin sa pera at recruitment ang naging dahilan ng pagtanggi kay Kharel

Nakasentro ang pagdinig kay Chuda Mani Kharel sa umano'y maling gawain sa pananalapi, posibleng salungatan ng interes at mga ugnayan sa mga nagpapatakbo ng negosyong nagre-recruit para sa trabaho sa ibang bansa. Tinanong din ng mga miyembro kung angkop ang kaniyang mga kwalipikasyon sa posisyon sa Malaysia.

Nagkakaroon ng salungatan ng interes kapag maaaring sumalungat ang pribadong interes ng isang tao sa mga tungkulin niya sa pampublikong posisyon. Para sa isang ambassador, sinuri ng mga mambabatas kung maaaring makaapekto sa mga pasyang gagawin para sa Nepal ang mga personal na ugnayang pinansyal o pangnegosyo.

Hinarap ni Kharel ang paratang na tumanggap siya ng pera kapalit ng pangakong mag-aayos ng mga grant para sa mga lokal na pamahalaan. Itinanong din ang umano'y pagbabayad sa kaniya ng humigit-kumulang 20 milyong rupee ng Nepal mula sa negosyong recruitment na iniuugnay kay Vijay Mishra. Itinanggi ni Kharel ang mga paratang laban sa kaniya.

Hindi pangkaraniwan ang paraang ginamit ng mga mambabatas para matanggap ang mga paratang. Walang pormal na reklamong inihain sa komite laban kay Kharel, ngunit nakatanggap ang mga miyembro ng mga paratang at audio at video sa pamamagitan ng WhatsApp. Ginamit nila ang mga materyal na iyon sa pagtatanong sa kaniya sa pagdinig.

Itinigil muna ng komite ang pulong para hilingin kay Kharel na bawiin ang kaniyang pangalan. Tumanggi siya. Pagkatapos, hiwalay na pinagpasiyahan ng mga miyembro ang kaniyang nominasyon at nagkakaisang tinanggihan ito.

Tinanong din si Sunar tungkol sa mga pinansyal na usapin. Ayon sa isang reklamo, tumanggap umano sila ni Khagendra Sunar, mambabatas ng Rastriya Swatantra Party, ng 3.3 milyong rupee kaugnay ng promosyon ng isang deputy inspector general ng pulisya. Ayon naman sa isa pang paratang, pinamahalaan ni Giri Bahadur Sunar ang perang nakolekta ni Khagendra Sunar. Nang tanungin tungkol sa pera, inilarawan ng nominee ang sarili bilang taong nakatira sa bahay ng kaniyang kapatid na babae at sumasahod para suportahan ang sarili.

Kabilang sa mga tanong tungkol sa ugnayang pampulitika ni Sunar ang umano'y kaugnayan niya sa Hamro Nepal Party at mga pagsisikap na suportahan ang kaniyang nominasyon sa Foreign Ministry, na iniulat na kinasangkutan ng espirituwal na lider na si Swami Anand Arun. Bahagi ang mga usaping ito ng mas malawak na pagsusuri sa kaniyang pinagmulan at mga ugnayan.

Naghihintay ng kumpirmasyon mula sa ibang bansa ang nominee para sa Japan

Ipinagpaliban ang nominasyon ni Jigyan Kumar Thapa dahil hindi pa natatanggap ng komite ang mga dokumentong hinihingi nito tungkol sa permanent residency niya sa Japan. Sinabi ni Thapa sa mga miyembro na tinalikuran na niya ang katayuang iyon.

Karaniwang nagbibigay-daan ang permanent residency, na pinaikli bilang PR, para manirahan nang walang takdang panahon ang isang tao sa ibang bansa alinsunod sa mga patakaran nito. Naiiba ito sa pagkamamamayan. Nais matiyak ng komite ang kasalukuyang katayuan ni Thapa bago magpasya kung aaprubahan siya bilang ambassador ng Nepal sa Japan.

Humingi ang panel ng karagdagang impormasyon mula sa Japan sa pamamagitan ng gobyerno. Ayon kay Shrestha, nagpadala ang Foreign Ministry ng liham na nagsasaad na hindi pa dumarating ang hinihinging impormasyon. Kaya mayroon ang komite ng paliwanag ni Thapa, ngunit hinihintay pa rin nito ang kumpirmasyong hiniling nito.

Sinabi ng mga miyembro na nanirahan si Thapa sa Japan nang humigit-kumulang 25 taon at nagkaroon ng permanent residency sa loob ng pitong taon. Nagpahayag din sila ng pangamba tungkol sa kalagayan ng kaniyang pamilya, at sinabing may permanent residency ang kaniyang asawa at may ari-arian ito sa Japan.

Hindi lamang ang dokumento ng sarili niyang residency ang pinag-usapan. Tinalakay ng mga mambabatas kung maaaring lumikha ng magkasalungat na obligasyon sa diplomatikong tungkulin ang mga interes at ari-arian ng pamilya sa bansang paglilingkuran niya. Kinuwestiyon din ng ilang miyembro ang kaniyang mga kwalipikasyon at pagiging angkop sa etikal na pamantayan.

Iminungkahi ni Shrestha na hintayin ang liham ng Foreign Ministry na tutugon kapwa sa pagtalikod sa permanent residency at sa kung tumanggap si Thapa ng pera mula sa pondo ng gobyerno. Nagkasundo ang komite na manatiling nakabinbin ang nominasyon habang humihingi ito ng paglilinaw.

Hindi nagkasundo ang mga miyembro kung dapat maghintay

Ipinanukala ni Kabindra Burlakoti na manatiling nakabinbin ang nominasyon ni Thapa hanggang dumating ang mga hinihinging dokumento. Iba naman ang paninindigan ni Barshaman Pun, na nagsabing dapat itong tanggihan ng komite.

Sinuportahan ni Madhukumar Chaulagain, mambabatas ng Rastriya Swatantra Party, ang paghihintay. Sinabi niyang hindi nararapat magpasya bago dumating ang tugon, ngayong humingi na ang komite ng karagdagang impormasyon sa pamamagitan ng liham.

Pabor din si Padmakumari Aryal, mambabatas ng CPN UML, na suriin muna ang mga dokumento bago magpasya. Nagpahayag siya ng positibong pananaw kay Thapa at sumuporta sa pagpapatuloy kung walang hadlang, habang tinatanggap na dapat hintayin ng komite ang hinihinging mga papeles.

Itinigil muna ni Shrestha ang pulong matapos marinig ang magkakaibang paninindigan. Ang susunod na hakbang ay magpasya pagkatapos ng Dashain, kung matatanggap at masusuri ang mga dokumento. Walang inanunsyong tiyak na petsa ng susunod na pulong.

Naiiba ang posisyon ni Thapa kina Sunar at Kharel. Nanatiling bukas sa pagsasaalang-alang ang kaniyang nominasyon habang hinihintay ng komite ang impormasyong itinuring ng mga miyembro na kailangan para makapagpasya.

Ang 10 nominee na inaprubahan

Nagkakaisang inaprubahan ng komite ang mga nominee para sa 10 destinasyon sa Asia, Europe at North America. Kabilang sa mga bansang saklaw ng mga pag-apruba ang India, China at Estados Unidos.

Ang mga inaprubahang kandidato ay:

• India: Dr. Nischal Nath Pandey.
• China: Dr. Kalyan Raj Sharma.
• Estados Unidos: Chiran Jung Thapa.
• United Kingdom: Gaurav Shumsher Jung Bahadur Rana.
• Germany: Saru Joshi.
• Israel: Suresh Kumar Karn.
• Oman: Dr. Padmakshi Rana.
• South Korea: Prof. Dr. Sangam Shrestha.
• Spain: Prapti Sherchan.
• Sri Lanka: Dr. Manchala Kumari Jha.

Dahil sa mga pag-apruba, maaari nang umusad ang mga nominasyong iyon sa proseso ng pagtatalaga. Tungkol sa pag-endorso ng parlamento ang anunsyo ng komite; wala itong ibinigay na mga petsa kung kailan magsisimula sa tungkulin ang mga nominee.

Nauna nang nauwi sa pagbawi ang mga pinagtatalunang nominasyon

Inilarawan ang dalawang pagtanggi bilang posibleng unang pagkakataon sa kasaysayan ng parlamento ng Nepal na tinanggihan ang mga nominee ng gobyerno para sa mga posisyong ambassador. Nauwi sa pagbawi ng mga pangalan ang mga naunang pinagtatalunang nominasyon bago pormal na tinanggihan ng komite ang mga ito.

Isang halimbawa si Shailaja Acharya, na iminungkahing ambassador sa India noong punong ministro si Girija Prasad Koirala. Binatikos ang nominasyon dahil sa ugnayang pampamilya, at binawi ng gobyerno ang kaniyang pangalan habang nakaambang sumailalim siya sa mga pagtatanong sa proseso ng pagdinig ng parlamento.

Isa pang halimbawa si Ram Krishna Bhattarai, na iminungkahing ambassador sa Sri Lanka noong 2081 sa kalendaryo ng Nepal. Nagkaroon ng mga tanong tungkol sa kaniyang sertipiko sa akademya, at siya mismo ang bumawi sa kandidatura.

Binigyan din ng pagkakataong umatras sina Sunar at Kharel. Pinili ng dalawa na panatilihin ang kanilang mga nominasyon sa harap ng komite. Pagkatapos, magkahiwalay na bumoto ang mga miyembro sa dalawang pangalan at nagkakaisang tinanggihan ang mga ito, kaya napahinto ang kasalukuyang proseso ng pagtatalaga sa kanila dahil sa mga desisyon ng panel.

Bakit mahalaga ang mga posisyon sa Saudi Arabia at Malaysia

Mahahalagang destinasyon ang Saudi Arabia at Malaysia para sa mga manggagawang Nepalese na naghahanap ng trabaho sa ibang bansa. Maraming mamamayan ng Nepal ang nagtatrabaho sa dalawang bansa, kaya mahalaga ang papel ng mga embahada sa pangangalaga sa interes ng mga mamamayan, pagtulong sa paglutas ng mga suliranin sa paggawa at pakikipag-ugnayan sa mga lokal na awtoridad.

Kaya direktang may kaugnayan sa iminungkahing posisyon sa Malaysia ang mga umano'y ugnayan ni Kharel sa recruitment. Nakikipag-ugnayan sa mismong mga manggagawang dapat katawanin ng embahada ang mga negosyong nag-aayos ng trabaho sa ibang bansa. Sinuri sa pagdinig kung maaaring sumalungat sa tungkuling iyon ang mga ugnayan niya sa mga negosyong ito.

Nakasentro ang pagdinig kay Sunar sa kaniyang personal na asal at moral na pagkatao. Itinuring ng mga miyembro na mahalaga ang mga tanong na ito sa pagpapasya kung sino ang dapat kumatawan sa Nepal sa Saudi Arabia, sa halip na limitahan ang pagsusuri sa mga kwalipikasyon at presentasyon sa pagdinig.

Kailangang magpasya ngayon ang gobyerno kung paano magpapatuloy sa dalawang tinanggihang posisyon. Walang inanunsyong kapalit na nominee o iskedyul para sa mga bagong nominasyon. Samantala, nakasalalay pa rin ang proseso ng pagtatalaga sa Japan sa mga hinihinging dokumento at sa panibagong desisyon ng komite.

Ipinakikita ng grupong ito ang tatlong magkakaibang resulta mula sa iisang rekomendasyon ng Gabinete: inaprubahan ang 10 kandidato, tinanggihan ang dalawa at patuloy na sinusuri ang isa. Para sa mga tinanggihang kandidato, tinapos ng nagkakaisang boto ng komite ang kasalukuyan nilang daan tungo sa pagkakatalaga. Para kay Thapa, kailangang lutasin muna ang mga natitirang tanong tungkol sa mga dokumento.

Mahahalagang Punto

• Nagkakaisang tinanggihan ng Parliamentary Hearings Committee sina Giri Bahadur Sunar para sa Saudi Arabia at Chuda Mani Kharel para sa Malaysia.
• Tinanong si Sunar tungkol sa kaniyang asal, mga umano'y pagbabanta laban sa isang babae, mga usaping pinansyal at iniulat na pagpapatapon. Itinanggi niya ang mga paratang.
• Tinanong si Kharel tungkol sa pera, mga ugnayan sa negosyong recruitment at mga kwalipikasyon. Itinanggi niya ang mga paratang.
• Nananatiling nakabinbin ang nominasyon ni Jigyan Kumar Thapa para sa Japan habang hinihintay ang kumpirmasyon tungkol sa permanent residency at iba pang hinihinging impormasyon.
• Inaprubahan ng komite ang 10 sa 13 nominee, kabilang ang mga para sa India, China at Estados Unidos.
• Inaasahang magpapasya ang komite tungkol kay Thapa pagkatapos ng Dashain. Walang inanunsyong tiyak na petsa ng pulong o iskedyul para sa mga kapalit na nominasyon.