Malaking Pagsulong ng Pilipinas sa Pagbawas ng mga Batang Walang Bakuna: Masusing Pagtingin sa Mahahalagang Hakbang ng Bansa sa Pagbabakuna

Nagsusulong ang Pilipinas sa Pagbawas ng mga Batang Walang Bakuna

Nagtala ang Pilipinas ng mahalagang tagumpay sa larangan ng pampublikong kalusugan: malaki ang ibinaba noong 2023 ng bilang ng mga batang wala pang isang taong gulang na hindi nakatanggap ng anumang regular na bakuna—na kilala bilang mga batang “zero-dose.” Ayon sa isang mahalagang pag-aaral na inilathala sa The Lancet at pinagtibay ng datos mula sa World Health Organization (WHO) at UNICEF, bumaba sa 85,907 noong 2023 ang bilang ng mga batang Pilipinong walang bakuna, o 47% na mas mababa kaysa 163,000 noong 2022. Malaki ito kung ihahambing sa 1 milyong batang walang bakuna na naitala mula 2020 hanggang 2022, nang pumanglima ang Pilipinas sa buong mundo sa mga bansang may pinakamaraming batang hindi nabakunahan.

Dahil sa pag-unlad na ito, hindi na kabilang ang Pilipinas sa nangungunang 20 bansa na may pinakamaraming batang walang bakuna at nasa ika-36 na ito sa buong mundo. Bagaman kapansin-pansin ang tagumpay na ito, nagbabala ang mga eksperto na may mga hamon pa rin at kailangang ipagpatuloy ang mga pagsisikap upang mabakunahan ang bawat bata ng mga bakunang nagliligtas-buhay.

Ano ang mga Batang Walang Bakuna at Bakit Mahalaga Sila?

Tinutukoy bilang mga batang walang bakuna ang mga batang hindi pa nakatanggap ng kahit unang dosis ng bakunang diphtheria, tetanus, at pertussis (DTP) pagsapit ng kanilang unang kaarawan. Mahalagang bahagi ang bakunang ito ng mga programa sa pagbabakuna ng mga bata at madalas itong ginagamit bilang panukat sa akses sa mga pangunahing serbisyong pangkalusugan. Mas nanganganib sa mga sakit na maiiwasan, gaya ng tigdas, polio, at pertussis (tuspirina), ang mga batang hindi nakatanggap nito at ng iba pang regular na bakuna.

Malaki ang saklaw ng suliraning ito sa buong mundo. Noong 2023, mahigit 14.5 milyong batang wala pang isang taong gulang ang hindi nakatanggap ng mga pangunahing bakuna, ayon sa Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Karamihan sa mga batang ito ay nakatira sa mga bansang mababa at katamtaman ang kita, at mahigit kalahati sa kanila ay nasa sampung bansa lamang. Hanggang kamakailan, kabilang ang Pilipinas sa limang bansang may pinakamalaking ambag sa pandaigdigang hamong ito.

Paano Nakamit ng Pilipinas ang Pagbabagong Ito?

Bunga ang malaking pagbawas sa bilang ng mga batang walang bakuna sa Pilipinas ng maraming paraang pinagsama-sama, kabilang ang pamumuno ng pamahalaan, mga pakikipagtuwang sa ibang bansa, pakikilahok ng mga komunidad, at makabagong teknolohiya.

Kabilang sa mahahalagang estratehiya ang:

• Mga Programa sa Pagbabakuna sa Paaralan: Inilunsad ng Department of Health (DOH), katuwang ang Department of Education, ang programang Bakuna Eskwela na naglalayong magbigay ng mga bakunang habol sa mga mag-aaral sa Baitang 1, 4, at 7. Layunin ng inisyatibang ito na maabot ang mga batang hindi nakatanggap ng mga regular na bakuna noong sanggol pa sila, lalo na ang mga naapektuhan ng mga pagkagambala dahil sa pandemya.
• Pag-abot sa mga Komunidad at Pagtataguyod: Malaki ang naging papel ng mga lokal na manggagawang pangkalusugan, tagapagtaguyod na kabataan, at maging ng mga pinunong panrelihiyon sa paghikayat sa pagtanggap ng mga bakuna, lalo na sa mga komunidad na mahirap maabot at nag-aalinlangan. Halimbawa, aktibong hinikayat ng mga pinunong panrelihiyon na Muslim sa Bangsamoro Autonomous Region in Muslim Mindanao (BARMM) ang pagbabakuna.
• Makabagong mga Kasangkapan sa Pagsubaybay: Sa tulong ng UNICEF, binuo ang Real Time Vaccination and Monitoring Analysis (RT-VaMA) toolkit upang masubaybayan nang real time ang progreso ng pagbabakuna. Pinadali ng teknolohiyang ito ang pangangalap ng datos, tinukoy nito ang mga kakulangan, at nagbigay-daan ito sa mabilis na mga gawaing “mop-up” upang mabakunahan ang mga batang hindi pa nababakunahan.
• Pagpapatibay sa mga Sistemang Pangkalusugan: Tiniyak ng mga pamumuhunan sa pamamahala ng cold chain, logistik ng supply chain, at pagsasanay sa mga manggagawang pangkalusugan na mananatiling mabisa at madaling makuha ang mga bakuna, maging sa malalayong lugar.

Sinuportahan ang mga pagsisikap na ito ng pagbuo ng mga koalisyon sa pambansa at lokal na antas, sa tulong ng malalaking pamumuhunan mula sa mga katuwang gaya ng USAID at Pamahalaan ng Australia. Patuloy na binibigyang-priyoridad ng National Immunization Acceleration Plan para sa 2024-2025 ang pag-abot sa natitira pang mga batang hindi nababakunahan.

Mga Hamon: Pag-aalinlangan sa Bakuna, Maling Impormasyon, at Kakulangan sa Akses

Sa kabila ng pag-unlad, patuloy na nahaharap ang Pilipinas sa mga hamon sa pagkamit ng pangkalahatang saklaw ng pagbabakuna. Malaking hadlang pa rin ang pag-aalinlangan sa bakuna, na pinalala sa ilang bahagi ng mga kontrobersiya noon gaya ng insidente ng bakunang Dengvaxia laban sa dengue, na nagpahina sa tiwala ng publiko sa mga bakuna. Patuloy ding kumakalat ang maling impormasyon at mga alamat tungkol sa kaligtasan ng bakuna, kaya nag-aatubili ang ilang magulang na pabakunahan ang kanilang mga anak.

Ipinaliwanag ni Dr. Jennifer Lou Lorico-De Guzman, medical coordinator para sa pambansang programa sa pagbabakuna sa Taguig:

May mga kumakalat na paniniwalang ang mga bakunang ito mismo ang nagdudulot ng sakit. Kaya maraming kontrobersiya. Sinisikap naming turuan ang publiko tungkol sa kahalagahan ng mga bakuna.

Tumugon ang mga pangkat na nagsasagawa ng outreach, kabilang ang mga manggagawang pangkalusugan at tagapagtaguyod sa komunidad, sa pamamagitan ng pagpunta sa mga bahay-bahay, pagbibigay ng impormasyon, at direktang pagsagot sa mga alalahanin ng mga pamilya. Sa ilang komunidad, malaki ang impluwensiya ng mga lolo at lola sa mga desisyon tungkol sa pagbabakuna, kaya kailangan ng mga estratehiya sa komunikasyong angkop sa kanila upang mapatatag ang tiwala.

Hamon din ang mga hadlang na heograpikal. Binubuo ang Pilipinas ng mahigit 2,000 islang may mga naninirahan, kaya masalimuot ang logistik at paghahatid ng mga bakuna sa malalayong lugar. Dagdag na hirap ang mga kinakailangan sa cold chain—ang pagpapanatili sa malamig na temperatura ng mga bakuna—lalo na sa mga rehiyong kulang sa imprastraktura.

Epekto ng Pandemya ng COVID-19

Naantala ng pandemya ng COVID-19 ang mga serbisyong pangkalusugan sa buong mundo, at hindi naiwasan ito ng Pilipinas. Dahil sa mga lockdown at restriksiyon sa paggalaw, hindi nakapunta ang mga pamilya sa mga regular na pagpapatingin sa doktor, kaya mabilis na dumami ang mga batang walang bakuna noong 2020 at 2021. Ayon sa pag-aaral ng The Lancet, malaking ibinaba noong pandemya ang mga pandaigdigang antas ng pagbabakuna para sa mahahalagang bakuna, at sa maraming bansa ay hindi pa bumabalik sa antas bago ang pandemya ang mga ito.

Gayunman, nagpasigla rin ang pandemya ng mga inobasyon at panibagong pagtutok sa pagbabakuna. Nakatulong ang kampanyang “Big Catch-Up” ng WHO at mga plano ng pamahalaan ng Pilipinas para pabilisin ang pagbabakuna upang makahabol sa nawalang progreso, sa pamamagitan ng mga nakatuong pagsisikap na maabot ang mga pinakananganganib na populasyon.

Kasalukuyang Saklaw at mga Natitirang Kakulangan

Noong 2023, iniulat ng Pilipinas na umabot sa 96% ang saklaw ng unang dosis ng bakunang DTP sa mga batang wala pang isang taong gulang, na naglagay sa bansa sa ika-75 puwesto sa 204 na bansa. Gayunman, 62% lamang ng mga batang kwalipikado ang itinuturing na kumpleto ang bakuna—ibig sabihin, natanggap nila ang lahat ng inirerekomendang dosis ng mahahalagang bakuna—pagsapit ng kanilang unang kaarawan. Bahagya itong mas mataas sa 60% noong 2022, ngunit mas mababa pa rin sa 95% na target na kailangan upang maiwasan ang mga paglaganap ng sakit gaya ng tigdas at polio.

Nagtakda si Health Secretary Teodoro Herbosa ng ambisyosong layunin: makamit ang 95% na saklaw ng kumpletong pagbabakuna pagsapit ng 2025. Kumikilos ang DOH upang tugunan ang mga kakulangan sa datos, lalo na tungkol sa mga batang nabakunahan sa mga pribadong pasilidad, at tiyaking walang batang maiiwan.

Pandaigdigang Kalagayan: Ang Pilipinas sa Pandaigdigang Laban sa mga Sakit na Maiiwasan sa Bakuna

Kapansin-pansin ang pag-unlad ng Pilipinas sa gitna ng mga hamong pandaigdig. Ayon sa CDC, isa sa bawat limang bata sa buong mundo ang wala pa ring akses sa mga bakunang nagliligtas-buhay. Karamihan sa mga batang walang bakuna ay nasa mga rehiyong apektado ng labanan at mga bansang kapos sa mga mapagkukunan, lalo na sa sub-Saharan Africa at Timog Asya.

Kabilang ang mga regular na bakuna para sa bata sa pinakamabisa at matipid na mga interbensiyon sa pampublikong kalusugan. Bawat dolyar na ginagastos sa pagbabakuna ay nakatitipid ng $52 sa mga bansang mababa at katamtaman ang kita, at $18 lamang kada bata ang kailangan upang makumpleto ang pagbabakuna sa mga bata sa pinakamahihirap na bansa sa mundo. Gayunman, nagbabanta ang patuloy na mga hindi pagkakapantay-pantay, mga pagkagambala dahil sa pandemya, at pagkalat ng maling impormasyon tungkol sa bakuna na mapahinto o mabaligtad ang ilang dekadang pag-unlad.

Binigyang-diin ni Dr. Jonathan Mosser, pangunahing may-akda ng pag-aaral sa The Lancet, ang kahalagahan ng usapin:

Kabilang ang mga regular na bakuna para sa bata sa pinakamabisa at matipid na mga interbensiyon sa pampublikong kalusugan, ngunit nag-ambag sa paghina ng progreso sa pagbabakuna ang patuloy na pandaigdigang hindi pagkakapantay-pantay, mga hamong dulot ng pandemya ng COVID-19, at pagdami ng maling impormasyon at pag-aalinlangan tungkol sa bakuna. Pinatataas ng mga kalakarang ito ang panganib ng paglaganap ng mga sakit na maiiwasan sa bakuna, kaya mahalagang magsagawa ng mga nakatuong pagpapabuti upang makinabang ang lahat ng bata sa mga bakunang nagliligtas-buhay.

Mga Inobasyon at ang Susunod na mga Hakbang

Nagbibigay ng mahahalagang aral sa ibang bansang nagsisikap na mabawasan ang mga batang walang bakuna ang karanasan ng Pilipinas. Nakatulong sa tagumpay ng bansa ang pagsasama ng mga kasangkapan sa real-time na pagsubaybay gaya ng RT-VaMA, pagpapakilos sa mga lokal na pinuno at tagapagtaguyod na kabataan, at pagtutuon sa pagkakapantay-pantay at pakikilahok ng komunidad.

Binigyang-diin ni UNICEF Acting Representative Behzad Noubary ang kahalagahan ng tuloy-tuloy na pamumuhunan at lokal na pamumuno:

Maraming buhay ang nailigtas ng regular na pagbabakuna sa Pilipinas sa pamamagitan ng pagpuksa sa tetanus sa mga ina at bagong silang, pagpigil sa mga paglaganap ng tigdas, at pagwawakas sa transmisyon ng polio noong 2021. Makabubuo ng matatag at napapanatiling mga sistema, lalo na sa mga lugar na pinakamahirap maabot, ang patuloy na pamumuhunan ng pamahalaan sa pambansang programa sa pagbabakuna. Ang kinabukasan ng ating mga anak—kung saan sila ay malusog, protektado, nabubuhay, at umuunlad—ang mabuting balitang kailangan natin sa mga panahong hindi tiyak ang mangyayari.

Sa mga susunod na hakbang, nagsisikap ang DOH, WHO, at UNICEF na higit pang isama ang pagbabakuna sa mas malawak na mga estratehiya sa kalusugan upang makinabang ang bawat kabataan, ina, bagong silang, at bata sa bisa ng mga bakuna. Bahagi ng tuloy-tuloy na pagsisikap na ito ang nalalapit na World Immunization Week at ang mga nagpapatuloy na kampanya sa mga paaralan.

Buod

• Bumaba nang 47% noong 2023 ang bilang ng mga batang walang bakuna sa Pilipinas, mula 163,000 tungong 85,907, matapos umabot sa 1 milyon noong 2020-2022.
• Hindi na kabilang ang bansa sa listahan ng 20 bansang may pinakamaraming batang hindi nababakunahan at nasa ika-36 na ito sa buong mundo.
• Kabilang sa mahahalagang estratehiya ang pagbabakuna sa mga paaralan, pag-abot sa mga komunidad, makabagong mga kasangkapan sa pagsubaybay, at pagpapatibay sa mga sistemang pangkalusugan.
• Nananatili ang mga hamon, kabilang ang pag-aalinlangan sa bakuna, maling impormasyon, at mga hadlang sa logistik sa malalayong lugar.
• Naantala ng pandemya ng COVID-19 ang progreso, ngunit nagpasigla rin ito ng panibagong pagtutok at inobasyon sa mga pagsisikap sa pagbabakuna.
• Nananatiling mas mababa sa 95% na target ang saklaw ng kumpletong pagbabakuna, at patuloy ang mga pagsisikap na mapunan ang kakulangan pagsapit ng 2025.
• Nagbibigay ng mga aral para sa pandaigdigang pagsisikap na mabakunahan ang bawat bata ng mga bakunang nagliligtas-buhay ang karanasan ng Pilipinas.