Pinalalalim ng Thailand ang Ugnayang Militar sa Beijing sa Kabila ng Matagal Nang Alyansa sa US

Bagong Armas mula sa Hilaga

Pinal na ang kasunduan ng Royal Thai Army para bumili ng karagdagang 20 armored vehicle na VN-1 na gawa sa China. Nagpapatuloy ito sa padron ng pagbili ng Bangkok, na lalong bumabaling sa Beijing para sa kagamitang militar sa kabila ng ilang dekadang alyansa nito sa seguridad sa Washington. Nagkakahalaga ang kontrata ng 1 bilyong baht (humigit-kumulang $32 milyon) at nilagdaan noong Enero 12 sa punong-tanggapan sa Beijing ng China North Industries Group Corporation (Norinco). Dumalo sa seremonya si Lieutenant General Natthaporn Khwan-yam, pinuno ng departamento ng armas ng hukbong Thai, kasama ang matataas na opisyal ng China.

Dahil sa pinakahuling pagbiling ito, mahigit 120 na ang VN-1 ng Thailand. Binuo ang sasakyang ito mula sa ZBL-09 infantry fighting vehicle ng China. Bahagi ang pagbili sa inilaan sa badyet sa depensa ng Bangkok para sa 2025, na naglalayong palakasin ang kakayahan ng mga impanterya sa frontline. Lalong naging prayoridad ito dahil sa nagpapatuloy na tensiyon sa hangganan ng karatig-bansang Cambodia. Isinagawa ang kasunduan sa ilalim ng balangkas na pamahalaan-sa-pamahalaan, na nagpapakita kung paanong higit nang nagiging institusyonalisado ang kalakalan ng kagamitang militar sa pagitan ng China at Thailand.

Pinakahuling kabanata lamang ang transaksiyong ito sa mas malawak na kalakarang pumalit ang China sa Estados Unidos bilang pangunahing tagapagtustos ng armas sa Thailand. Mula 2016 hanggang 2022, tumanggap ang Bangkok ng kagamitang militar mula sa China na nagkakahalaga ng $394 milyon, kumpara sa $207 milyon mula sa Estados Unidos, ayon sa datos ng Stockholm International Peace Research Institute (SIPRI). Ikinababahala ito ng ilang defense analyst, na nagtatanong tungkol sa mga estratehikong epekto ng pagsasama ng isang pangunahing kaalyado ng US na hindi miyembro ng NATO ng kagamitang Tsino sa estruktura ng puwersa nito.

Ang Usapin sa Submarino

Bagaman kamakailan lamang naging tampok sa mga balita ang pagbili ng armored vehicle, nananatiling sentro ng kooperasyong pandepensa ng China at Thailand ang matagal nang pagkuha sa S26T diesel-electric submarine. Bumisita sa China noong nakaraang buwan si Admiral Nares Wongtrakul ng Royal Thai Navy upang inspeksiyunin ang progreso ng sasakyang-dagat, na pinakamahal na iisang kagamitang pandepensa na iniutos ng Bangkok sa Beijing. Nagkakahalaga ng humigit-kumulang $412 milyon (13.5 bilyong baht) ang paunang submarino sa programa. Paulit-ulit itong naantala mula nang ilatag ang kilya nito sa Wuhan noong 2019.

Nahinto ang proyekto nang harangin ng Germany ang pag-export sa China ng mga MTU396 diesel engine, at binanggit ang mga embargo ng armas ng European Union na ipinataw matapos ang marahas na pagsupil sa mga protesta sa Tiananmen Square noong 1989. Noong una, tumanggi ang Bangkok na tumanggap ng mga pamalit na gawang China at iginiit ang masusing pagsusuri upang matiyak ang pagiging maaasahan ng mga ito. Kalaunan ay nagbigay ng sertipikasyon ang mga awtoridad ng China matapos subukin ang mga makina nang mahigit 6,000 oras, kaya naipagpatuloy ang binagong kasunduan. Dinagdagan ng 40 buwan ang panahon ng konstruksyon sa binagong kontrata, kaya naitulak sa huling bahagi ng 2028 ang paghahatid. Kasama rin dito ang mga probisyon para sa paglilipat ng teknolohiya at pagsasanay sa mga tripulante.

Para sa mga analyst, may bigat na simboliko ang kasunduan sa submarino na higit pa sa halaga nito sa taktika. Sa isang pagsusuri noong 2024, sinabi ni Greg Raymond, senior lecturer sa Strategic and Defence Studies Center ng Coral Bell School of Asia Pacific Affairs, na nagsisilbing senyas na heopolitikal ang pagbili ng Thailand ng submarino. Binibigyang-priyoridad ng estratehiya ng Bangkok ang awtonomiya at pagpapanatili ng kalabuan sa pamamagitan ng pagpigil sa pangingibabaw ng isang panig, sa halip na eksklusibong kumampi sa Washington o Beijing.

Mula sa Magkatuwang noong Cold War tungo sa Masalimuot na Ugnayan

Malaki ang ipinagbago ng kasalukuyang mga padron ng pagbili kumpara sa kasaysayan ng alyansa ng US at Thailand. Pormal na magkaugnay sa seguridad ang dalawang bansa mula pa noong 1954, nang sumali ang Thailand sa Southeast Asia Treaty Organization (SEATO) at lumagda sa Manila Pact. Naging matatag na katuwang ang Bangkok noong Digmaang Vietnam: nagpadala ito ng mahigit 37,000 sundalo upang suportahan ang mga operasyong Amerikano at binuksan ang U-Tapao Air Base para sa mga misyong pangkombat sa buong Indochina. Itinalaga ng Estados Unidos ang Thailand bilang pangunahing kaalyado na hindi miyembro ng NATO noong 2003, na nagpatibay sa ugnayang nakabatay sa magkakatulad na pangamba noong Cold War hinggil sa paglawak ng komunismo.

Gayunman, dumanas ng matinding tensiyon ang ugnayan matapos ibagsak ng mga kudeta militar noong 2006 at 2014 ang mga pamahalaang inihalal nang demokratiko. Bilang tugon sa kudeta noong 2014, sinuspinde ng Washington ang $3.5 milyon na tulong militar at binawasan ang magkasanib na pagsasanay, kaya nagkaroon ng puwang na agad pinunan ng Beijing. Bagaman unti-unting ibinalik ng Estados Unidos ang ilang anyo ng kooperasyon, nag-iwan ng pangmatagalang impresyon ang mga pangyayaring ito sa mga pinuno ng militar ng Thailand. Naging konklusyon nila na mas maaasahan ang suporta ng China dahil hindi ito ikinakabit sa mga kondisyong pampulitika tungkol sa karapatang pantao o demokratikong pamamahala.

Lalong nagpapasalimuot sa alyansa ang pagkakaiba ng pananaw sa mga banta. Itinuturing ng Washington ang China na isang kapangyarihang naglalayong baguhin ang umiiral na kaayusang pandaigdig na nakabatay sa mga tuntunin, samantalang hindi nakikita ng Bangkok na banta sa mismong pag-iral nito ang Beijing. Sa halip, nakatuon ang mga pinunong militar ng Thailand sa panloob na katatagan at seguridad sa mga hangganan, mga prayoridad na hindi laging tugma sa mga estratehikong layunin ng Amerika sa Indo-Pacific.

Pragmatismo sa Halip na Pagkampi

Palaging praktikal na mga salik, sa halip na pagkampi sa pulitika, ang binabanggit ng mga opisyal ng depensa ng Thailand kapag ipinapaliwanag nila ang paglipat sa mga armas ng China. Pangunahing pang-akit ang pagiging sulit nito. Karaniwang mas mura nang malaki ang kagamitang militar ng China kaysa sa katumbas nito mula sa Amerika o Europa. Mahalaga ito sa Bangkok habang hinaharap nito ang limitasyon sa badyet at minomodernisa ang mga puwersang gumagamit pa rin ng lumang kagamitan. Halimbawa, nagbibigay ng kakayahang sumuporta sa impanterya ang mga VN-1 sa maliit na bahagi lamang ng presyo ng katulad na sistemang Kanluranin.

Hindi rin kalakip sa mga kasunduan sa pagbili ng armas mula sa China ang mga kondisyon tungkol sa karapatang pantao o mga kinakailangan sa pagsubaybay sa huling paggamit na kadalasang kasama sa Foreign Military Sales ng Amerika. Kaakit-akit sa mga pinunong militar ng Thailand ang ganitong kaluwagan dahil nagkakaroon sila ng tuwirang transaksiyon na walang pangangasiwa ng Kongreso ng US o pangaral tungkol sa demokratikong pamamahala. Lalong naging kaakit-akit ang kawalan ng mga kondisyon matapos suspindihin ng Washington ang tulong kasunod ng kudeta noong 2014, habang inaalis naman nito ang kaparehong mga paghihigpit sa Egypt. Nagbunga ito ng pananaw na hindi pare-pareho ang patakaran ng Amerika.

Ipinakikita rin ng estratehiya sa pagbili ang tradisyon ng Thailand na diplomasya ng kawayan, isang paraang pampatakaran panlabas na nababagay sa pagbabago ngunit matatag ang mga saligan. Gaya ng kawayan na yumuyuko sa hangin, hangad ng Bangkok na panatilihing matatag ang pundasyon nito habang umaangkop sa nagbabagong agos ng heopolitika. Sa pagpapalawak ng mga pinanggagalingan ng armas, napangangalagaan ng Thailand ang estratehikong awtonomiya at naiiwasan ang labis na pagdepende sa iisang kapangyarihan. Nakatulong sa kaharian ang ganitong tindig sa mga nagdaang siglo ng tunggalian ng malalaking kapangyarihan sa Timog-Silangang Asya.

Lumalawak na mga Pagsasanay Militar

Higit pa sa paglilipat ng kagamitan, lumawak ang kooperasyong pandepensa ng China at Thailand at naging mas sopistikado ang magkasanib nilang pagsasanay militar. Mula nang pasimulan noong 2015, lumawak ang serye ng Falcon Strike mula sa mga batayang maniobra sa labanan sa himpapawid tungo sa masalimuot na operasyong kinasasangkutan ng mga eroplanong pangmaagang babala, bombero at yunit ng depensang panghimpapawid. Mas malawak ang mga elementong pangkombat sa pagsasanay noong 2024 kaysa sa mga nakaraang taon, na nagpapakita ng hangarin ng magkabilang panig na palalimin ang kanilang pamilyaridad sa mga operasyong militar.

Nagsasagawa rin ngayon taun-taon ang dalawang hukbo ng mga pagsasanay sa lupa, dagat at himpapawid. Hindi pa kasing-sopistikado ng mga pagsasanay ng Thailand kasama ang Estados Unidos ang mga ito, ngunit lampas na ang mga ito sa pagiging simboliko lamang. Nakatuon kamakailan ang kooperasyong pandagat sa mga taktika laban sa terorismo at pakikidigma laban sa submarino. Binibigyang-diin naman ng mga pagsasanay sa lupa ang mga operasyong laban sa terorismo na may kaugnayan sa mga hamon sa panloob na seguridad ng Thailand.

Gayunman, malinaw ang mga hangganan ng kooperasyong panseguridad ng Thailand sa Beijing. Bagaman may mga eroplanong pandigma itong F-16 at F-5 na gawa sa Amerika, sinusunod ng mga puwersang Thai ang mga kasunduang nagbabawal sa paggamit ng mga sistemang ito na nagmula sa US sa mga pagsasanay kasama ang China. Ipinataw ng Washington ang paghihigpit na ito dahil sa pangamba sa paglantad ng teknolohiya, at ipinakikita nito ang masalimuot na pagbabalanse ng Bangkok sa mga magkatunggaling ugnayan nito.

Pagharap sa Tunggalian ng mga Malalaking Kapangyarihan

Kailangang maingat na harapin ng Thailand ang magkatunggaling panggigipit sa kasalukuyan nitong kalagayang panseguridad. Kabilang sa agarang dahilan ng mga kamakailang pagbili ng armored vehicle ang nagpapatuloy na alitan sa hangganan ng Cambodia, kung saan tumindi ang tensiyon sa mga pinagtatalunang lugar ng mga templo at rehiyon sa hangganan. Nagparatang ang Bangkok at Phnom Penh sa isa't isa ng hindi pinukaw na pagsalakay. Tinanggihan ng Thailand ang mga alok ng Estados Unidos, China at Malaysia na mamagitan bilang ikatlong panig, at pinili sa halip ang mga bilateral na negosasyon.

Sa ganitong pabagu-bagong kalagayan, hangad ng Thailand na mapanatili ang pinakamalawak na kalayaang diplomatiko. Matatag ang ugnayang pang-ekonomiya ng kaharian sa China, na pinakamalaking katuwang nito sa kalakalan. Kasabay nito, nagho-host ito ng Cobra Gold, ang pinakamalaking pagsasanay militar sa Timog-Silangang Asya na itinataguyod kasama ng Estados Unidos. Nagbibigay-daan ang dalawahang paraang ito upang makinabang ang Bangkok sa dalawang ugnayan nang hindi pormal na kumakampi laban sa alinman sa dalawa.

May kaakibat na mga panganib ang estratehiyang ito. Nag-atubili ang Washington na magbenta sa Thailand ng mga pinakaabanteng sistema nito, gaya ng F-35 fighter, dahil sa pangambang maaaring mailipat sa China ang teknolohiya. Samantala, ikinababahala sa Bangkok ang lumalaking impluwensiya ng Beijing sa karatig-bansang Cambodia, kabilang ang mga usap-usapang paggamit ng base pandagat sa Ream, dahil sa kakayahan ng China na magpalawak ng puwersa malapit sa mga hangganan ng Thailand. Tinanggihan din ng Thailand ang mga panukala ng China na magsagawa ng mga pagpapatrolya para sa pagpapatupad ng batas sa Ilog Mekong sa teritoryo ng Thailand, na nagpapahiwatig na may hangganan ang pagtanggap nito sa Beijing.

Patuloy na Pakikipag-ugnayan ng Washington

Sa kabila ng paglipat sa kagamitang militar ng China, nananatiling malawak ang ugnayang pandepensa ng Estados Unidos sa Thailand. Ayon sa datos ng Department of State, mahigit $3 bilyon ang halaga ng mga aktibong kasunduan ng Bangkok sa ilalim ng Foreign Military Sales. Kabilang dito ang mga Stryker infantry carrier, Black Hawk at Lakota helicopter, mga pakete ng pag-upgrade sa F-16 at mga missile na Harpoon. Mula piskal na taon 2019 hanggang 2021, pinahintulutan ng Estados Unidos ang mahigit $605 milyon na direktang pag-export ng kagamitang pandepensa sa Thailand.

Hindi lamang pagbebenta ng kagamitan ang saklaw ng ugnayan ng dalawang bansa; kabilang din dito ang propesyonal na edukasyong militar. Noong 2022 lamang, nagpadala ang Thailand ng mga tauhan sa 244 na kursong pagsasanay na itinataguyod ng US, kabilang ang pag-aaral sa mga akademiyang militar ng Amerika. Lumilikha ang mga ugnayang pang-edukasyon na ito ng pangmatagalang relasyon sa mga magiging pinuno ng Royal Thai Armed Forces at nagtataguyod ng kakayahang magtulungan ng dalawang hukbo. Nagbibigay rin ang Estados Unidos ng pondo para sa mga hakbangin sa seguridad pandagat at mga kakayahan sa pagtugon sa mga sakuna.

Ipinakikita ng mga kamakailang pagbisita ng matataas na opisyal na kinikilala ng Washington ang kahalagahan ng ugnayan. Noong 2022, bumisita sa Bangkok sina Defense Secretary Lloyd Austin at Secretary of State Antony Blinken, at nangakong tutulong sa modernisasyon ng militar at kooperasyon sa teknolohiya. Pinahintulutan ng administrasyong Biden ang pinakamalaking bilang ng mga tauhang Amerikano sa loob ng isang dekada na lumahok sa pagsasanay na Cobra Gold noong 2023. Nagpahiwatig ito ng panibagong pangako sa kabila ng patuloy na pangamba tungkol sa paghina ng demokrasya sa Thailand.

Mahahalagang Punto

• Lumagda ang Thailand noong Enero 2025 sa $32 milyong kontrata para bumili ng karagdagang 20 armored vehicle na VN-1 mula sa China, na magdaragdag sa armadang mahigit 100 yunit na
• Naipagpatuloy ang kasunduan sa submarinong S26T na nagkakahalaga ng mahigit $400 milyon matapos ang ilang taong pagkaantala dahil sa mga paghihigpit ng Germany sa pag-export ng makina; nakatakda na itong ihatid sa 2028
• Naging pangunahing tagapagtustos ng armas sa Thailand ang China mula 2016 hanggang 2022, na nagbigay ng kagamitang nagkakahalaga ng $394 milyon kumpara sa $207 milyon mula sa Estados Unidos
• Patuloy ang tradisyonal na kooperasyong pandepensa ng US at Thailand sa pamamagitan ng mga pagsasanay na Cobra Gold, mahigit $3 bilyong aktibong kasunduan sa Foreign Military Sales at malawak na mga programa sa propesyonal na edukasyong militar
• Pinananatili ng Thailand ang estratehiya ng awtonomiya at iniiwasan ang eksklusibong pagkampi sa Washington o Beijing habang hinaharap ang nagpapatuloy na tensiyon sa hangganan ng Cambodia